Kış soğuk ama güzel yüzünü gösterdi. Değişen havalarla birlikte soframıza misafir ettiğimiz sebze ve meyveler de değişim göstermeye başladı…

Dört mevsimin bir arada yaşandığı ülkemizde kış sebze ve meyvelerini, bu besinlerin yararlarını Hisar Intercontinental Hospital Beslenme ve Diyet Uzmanı Elif Karacanoğlu’na sorduk…

Yaz boyunca kış sebze ve meyvelerinin güneş ışığını çekerek köklerine kadar ulaştırdığını dile getiren Karacanoğlu, ‘Bu dönemin vazgeçilmez sebze ve meyveleri kereviz, brokoli, Brüksel lahanası, ıspanak, şalgam, soğan, turp, havuç, lahana, bal kabağı; meyveleri ise, elma, ayva, nar ve armuttur. Bu besinler güneş ışığını daha fazla depoladığı için; enerji, canlılık, dayanıklılık ve ihtiyacımız olan vitamin ile minareleri daha fazla içerirler. Sağlıklı beslenmek için mevsiminde ve dengeli beslenilmesi; sebze ve meyvenin her rengini içeren besinlerin tüketilmesi çok önemli. Kış mevsiminde özellikle sebze ve meyvelerin bol miktarda ve taze olarak, çiğ ya da az pişmiş şekilde tüketilmesi çok sağlıklıdır. Yapraklı sebzeler çiğ ya da az su ile buharlı tencere veya toprak güveçlerde zeytinyağı ile birlikte kısa süreli pişirilerek tüketilmelidir. Brokoli ve lahana gibi sebzeler uzun süre pişirilirse tadı bozulabilir. Köklü sebzeler ise yapraklı sebzelerin aksine çok iyi pişirilmelidir; yoksa hazımsızlık yapabilir. Havuç gibi sebzeler ve meyveleri vitaminlerinin kaybolmaması için kalın doğramak gerekir. Ayrıca meyveleri tok karnına değil; aç karnına ya da yemekten 2-3 saat sonra tüketmek daha faydalıdır.’ diye konuştu.

Genel olarak kırmızı ve mor renkli sebze ve meyvelerin yoğun antioksidan içerdiği için kansere karşı koruyucu olduğunun altını çizen Karacanoğlu, ‘Yeşil renkliler de folik asit açısından çok iyi bir kaynaktır. Tansiyon rahatsızlıklarında önerilir. Sarı renkliler grubuna giren portakal, limon, mandalina C vitamini kaynağıdır. Ancak kuşburnu, kırmızı ve yeşilbiber, kivi, maydanoz ve rokada bulunan C vitamini daha fazladır. C vitamini viral enfeksiyonlara karşı koruyucu özelliğe sahiptir. Beyaz kan hücresi aktivitesini artırarak kansere karşı güçlü bir koruma sağlayan havuç, ıspanak, brokoli, pırasa gibi sebzeler ihtiyacınız olan A vitaminini karşılamada önemli bir rol üstlenir. Koyu yeşil yapraklı sebzelerden, kırmızı et, tavuk, kuru kayısı ve kuru üzümden demiri; tahıl, sebze, süt ve deniz ürünlerinden magnezyumu; balık ve diğer deniz ürünlerinden selenyumu; yumurta, et, süt, tahıl ve deniz ürünlerinden çinkoyu temin edebilirsiniz. Ancak bu besinlerin hepsinin gün içine dağıtılarak ve hasta olmayı beklemeden tüketilmesi gerekir. Çünkü yapılan çalışmalar koruyucu olanın düzenli beslenme olduğunu göstermektedir.’ açıklamasında bulundu.

• Bal kabağı: Yüksek A vitamini, fosfor ve kalsiyum içeren bal kabağı sadece tatlılarda değil; çorba ve mezelerde de kullanılmalı. Ayrıca lifli yiyeceklerin sık tüketiminin kolon kanserine karşı koruyucu olduğu yapılan çalışmalarla kanıtlanmıştır.
• Brokoli: A vitamini ve potasyumdan zengin, folik asit için iyi bir kaynak olan brokolinin mineral kaybı en az olacak şekilde pişirilmesi çok önemlidir. Bu nedenle az pişirilmeli ve haşlama suyu dökülmemelidir. Mide ve yemek borusu kanseri tehlikesini azaltır.
• Brüksel lahanası: Kükürtlü sebzeler grubunda olduğu için güçlü bir kanser savaşçısıdır. Az pişirilmesi veya çiğ tüketilmesi gerekir.
• Havuç: A, B1, B2 vitamini ve lif kaynağıdır. Enerji verir. Karaciğerin safra salgılamasına ve kolesterolü dengelemesine yardım eder. Su içeriği yüksek olduğu için şeker hastaları rahatlıkla tüketebilir. Ayrıca mide ve bağırsak rahatsızlıklarına iyi gelir. Ancak pişirildikten sonra içindeki maddeler çok kısa bir sürede toksik maddelere dönüşebildiği için hemen tüketilmelidir.
• Ispanak: Demir yönünden zengin olan ıspanak, diğer yapraklı sebzelere nazaran daha çok protein içerir. Tansiyonu düşürür, kan pıhtılaşmasını azaltır. Betakaroten içerdiği için yaşla birlikte ortaya çıkan göz hastalıklarına karşı da etkilidir. Bazı mide kanserlerini önlediği ve bağışıklık sistemini güçlendirdiği kanıtlanmıştır.
• Kabak: 100 gram kabak günlük folik asit ihtiyacının dörtte birini karşılayabilir. Haşlanmış kabakta bulunan karoten maddesi etkili bir antioksidandır. Yüksek orandaki potasyum sıvı-tuz dengesini sağlar.
• Karalahana: Kalsiyum, bakır, demir, potasyum ve C vitamini bakımından zengindir; ayrıca kükürt içerir. Çiğ olarak yemek veya sıkarak suyunu içmek daha faydalıdır. Kansızlığı giderir, idrar söktürür. Mide ve bağırsak yaralarını yumuşatır. Kabızlığı giderir. Kandaki şeker miktarını düşürür. Vücudu hastalıklara ve kansere karşı korur. Sarılık ve safra kesesi hastalıkları için iyidir. Astımda faydalıdır. Romatizma, siyatik, lumbago ve Apsede yararlıdır. Ses kısıklığını giderir, iştah açar. Ancak guatrı olanlar tüketmemelidir.
• Kereviz: Kükürtlü sebzelerdendir ve kesildikten sonra en kısa sürede tüketilmesi faydalıdır. Sakinleştirici özelliğinin yanı sıra kanı temizler, kilo almayı önler ve böbrekler için çok yararlıdır.
• Kırmızı ve sarı soğan: Sarı ve beyaz olanların besin öğeleri biraz daha yoğun olmasına rağmen her ikisi de güçlü antioksidanlardır. Savunma sistemini güçlendirir. Grip, nezle, astım gibi enfeksiyonlarda sarımsakla birlikte etkin bir role sahiptir. Öksürük söktürücüdür; bronşları temizler. Kemik erimesine iyi gelir. Kandaki şeker seviyesinin düşürülmesine yardımcı olduğu için şeker hastaları tarafından rahatlıkla kullanılabilir. İdrar söktürücüdür. Böbreklerde biriken kum ve taşların dökülmesine yardımcı olarak böbrek ağrısını dindirir. Egzama ve diğer cilt hastalıklarında kullanılır. Kalp damar sağlığı açısından faydalıdır. Çiğ olarak tüketildiğinde mideyi güçlendirir, sindirim sistemini uyarır, idrarı artırır. Ancak mide rahatsızlığı olanlar çiğ olarak tüketmemelidir. Kırmızı soğan sigara içenlerde biriken nikotinin vücuttan atılmasında önemli bir role sahiptir. Kanda yükselmiş olan lipit miktarını düşürür. Safrayı incelterek, karaciğerin rahat çalışmasını sağlar.
• Lahana: Yaşlanmayı önleyici mineral olarak kabul edilen selenyum sağlıklı bir cilt verir. Mide ve yemek borusu kanseri tehlikesini azaltır. Sadece lahana çeşitlerinde bulunan U vitamini, mide ve bağırsakların iç yüzeyini koruyor, oralardaki yaraların iyileşmesini sağlıyor.
• Marul: Su içeriği % 95 civarındadır. A vitamini içerir.
• Mantar: Yüksek enerji, potasyum ve protein içerir. Yağ oranı çok düşüktür.
• Maydanoz: İdrar söktürücü olan maydanoz C vitamini açısından çok zengindir. Aynı zamanda A vitamini ve potasyum için iyi bir kaynaktır. Taze tüketilmesi, pişmiş haline göre daha besleyici olmakla birlikte, ödem atıcı olarak, kaynatılıp suyu içilebilir. Yüksek tansiyonu düşürür, kalbin yorulmasını önler, kansızlığı giderir, safra akışını kolaylaştırır. Böbrek taşlarının düşürülmesine yardımcı olur. Böbrek iltihabı olanlar maydanoz yememelidir.
• Patates: Yüksek miktarda nişasta, B ve C vitamini içermesine rağmen, pişirme esnasında ciddi kayıplara uğrar. Aynı zamanda sinir sisteminin düzenli çalışmasını engelleyen bazı toksik maddeler de içerir ve bu toksik maddeler ancak çok iyi pişirildiğinde etkisiz hale gelir. Bu yüzden patatesin çok iyi pişirilmesi de gerekir. Kabuğunun çok ince soyulması vitamin kaybını azaltmak için çok önemlidir. Beyindeki serotonin adlı kimyasal maddenin kendisini yenilemesini sağlar. Antioksidanlar yönünden çok zengindir. Kandaki şeker seviyesini düşürerek kanı temizlediği için şeker hastaları rahatlıkla tüketebilir. Susuzluğu ve karaciğer şişliklerini giderir. Ser bir şey yutulduğunda yabancı maddenin zarar vermeden çıkmasını sağlar. El ve ayak çatlaklarında faydalıdır.
• Rezene: Uçucu yağlar içerdiğinden kaynatılması yerine sıcak suda bekletilmesi tercih edilmelidir. Anne sütünü artırma konusunda önemli yardımcılardan biridir. Kalsiyum, potasyum gibi minerallerin yanı sıra B vitamini de içerir. Vücut direncini artırır. Düzenli kullanıldığında kolesterolü düşürür.
• Salatalık: Cilt bakımının vazgeçilmez ürünlerinden biri olan ve kükürt içeren salatalık; vücudun enfeksiyonlara karşı dayanıklılığını artırmasının yanı sıra kolesterolü düşürür. Kasları gençleştirerek; deri hücrelerine elastikiyet verir. Hassas ciltlerde meydana gelen kaşıntı, pullanma ve gerginliği önler. Kabızlığı önler, böbrek ve kalp hastalıklarında vücutta biriken suyun atılmasına yardımcıdır.
• Sarımsak: Enerji verir. Kükürt ve sülfürden zengin olduğu için güçlü bir kanser savaşçısıdır. A, B, C, P vitaminleri içerir. Yüksek tansiyonu düşürür. Kanı temizler. İştah açar. Hazmı kolaylaştırır. Kabızlığı giderir. Romatizma ve eklem iltihaplarında yararlıdır.
• Şalgam: Kalsiyum, demir ve magnezyumdan zengindir. A, C ve B vitamini içerir. Kalsiyum, potasyum ve demir içerir. Kemik ve dişleri güçlendirir. Daha çok suyu tüketilir. İştahı açar. Vücuttaki toksinleri atmak için hem yenmesi hem de suyunun tüketilmesi oldukça sağlıklıdır. Mide ve karaciğere faydalıdır.
• Tere: Yapısındaki madeni tuzlar ve vitaminler sayesinde, kani mikroplardan temizler, hastalıklara karşı direncimizi artırır. Böbrek taşlarını eriterek düşmesini kolaylaştırır. Kandaki şeker oranını düşürür. Güç vericidir, dermansızlık ve halsizliğe iyi gelir.
• Turp: Özellikle siyah turp, çok daha yüksek miktarda besin öğesi içerir ve böbrekler için yararlıdır. . Potasyum için iyi bir kaynaktır. Halsizliğe iyi gelir. Tokluk hissi sağlar. Bağışıklık sistemini güçlendirir. Üst solunum yolu enfeksiyonlarının giderilmesinde iyi bir yardımcıdır.

A’dan Z’ye Kış Meyveleri
• Armut: Sulu ve tatlı bir meyve olan armut yemeklerden önce tüketilmelidir. Zengin karoten içeriği nedeniyle sarı, yeşil renge sahiptir. A, B1,B2,B3,B6 ve C vitamininden zengindir. Kabuklu olarak tüketilmesi, bağırsak sağlığı açısından çok faydalıdır. Kabızlığı tedavi etmek için sık sık tüketilebilir. Kandaki üre asidi ve üre tuzlarını dışarı atarak böbreklerin düzenli çalışmasını sağlar.
• Ayva: Altın sarısı renginde hoş kokulu bir meyve olan ayva A ve B vitaminleri, yüksek miktarda potasyum ile tanin ve kireçli tuzlar içerir. Zindelik verir. Çekirdekleri yoğun pektin içerdiği için ishal önleyici olarak kaynatılıp suyu içilebilir. Bronşit, müzmin öksürük ve verem tedavisinde kullanılır.
• Elma: A ve C vitamini içeriği yoğundur. Ayrıca çözünen ve çözünmeyen lifler içermesi nedeniyle hem ishal hem de kabızlık tedavisinde kullanılır. Yine kolon kanserlerinden korunmak adına sıklıkla tüketilmelidir. Bağışıklık sistemini güçlendirir; sindirimi kolaylaştırır. Kolesterole iyi gelir. Kokusu rahatlatır ve kan basıncını düşürür. Artrit, romatizma ve gut hastalıklarına karşı da yararlıdır.
• Greyfurt: C Vitamini açısından zengin olan greyfurt bağışıklık sistemi için yararlıdır. Ancak ilaç kullanıyorsanız dikkatli olmanızda fayda var.
• Kivi: C vitamini deposu olan kivi enfeksiyonlarla mücadele etmek ve cilt kusurlarını engellemek için faydalıdır.
• Mandalina: Zengin C vitamini içeriğiyle, özellikle kış aylarında soğuk algınlığı, nezle ve gribe karşı savunma mekanizmamızı güçlendirir. Yüksek orandaki potasyum içeriğiyle yüksek tansiyonu düşürür.
• Nar: Bağışıklık sistemini güçlendirdiği için sıklıkla tüketilmelidir. Folik asit, A ve C vitaminleri içerir. Ayrıca selenyum, magnezyum, fosfor gibi mineralleri çok fazla içermesi nedeniyle, halsizlik durumlarında da kullanılabilir.
• Portakal: C vitamini ve folik asit kaynağı olan portakal bağışıklık sistemini güçlendirir ve kansızlığa iyi gelir.

Milliyet

Muz ve brokolinin içerdiği lifler, mide ve bağırsak problemlerine iyi geliyor…

Sebze ve meyvelerin posalarının, zararlı bakterilerin sindirim sistemindeki hücrelerin içine geçişine karşı etkisini araştıran bilim adamları, “plantain” cinsi büyük bir muz ile brokolinin içerdiği liflerin oldukça yararlı olduğunu gözlemledi.

Bu liflerin, ishal ve karın ağrısı gibi semptomlar gösteren kronik iltihabi bir bağırsak hastalığı olan Crohn’a karşı yararlı olduğunu saptayan bilimadamları, işlenmiş gıdalarda kullanılan ortak bir maddenin ise hastalığın ilerlemesine yol açtığını tespit etti.

Araştırma ekibinden Barry Campbell, elde ettikleri sonuçların, farklı beslenme ögelerinin bakterilerin bağırsak içindeki hareketi üzerinde oldukça etkili olabileceğini ortaya koyduğunu söyledi.

Cambell, “Vitaminler ve minareller açısından zengin olan “plantain” ve brokolinin sağlığa faydalarını genel olarak zaten biliniyordu. Ancak Crohn hastalarındaki iltihabi duruma karşı doğal savunma sistemine nasıl destek olduğu konusunda şimdiye kadar bir fikrimiz yoktu” diye konuştu.

Bilim adamları, bu hastalıktan mustarip olanların, hastalığın tekrarlanmaması için işlenmiş gıdalardan uzak durmaları ve bu lifleri tüketmeleri tavsiyesinde bulundu.

Sağlık Bakanlığı sigara bırakma polikliniklerinden sonra ücretsiz Tütün Danışma Hattı’nı devreye sokmaya hazırlanıyor.

Hat uzun süre sigara içmeyen ancak içinde içme isteği duyan vatandaşlardan sigarayı bırakmak için kimden destek alacağını bilemeyen kişilere kadar geniş bir yelpazeye hizmet etmeyi amaçlıyor.

Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürü Seracettin Çom sigarayı bırakmak isteyen vatandaşlara yardımcı olmak amacıyla Türkiye genelinde 183 sigara bırakma polikliniğinin faaliyet gösterdiğini hatırlattı. Bu polikliniklere müracaat eden kişilere ücretsiz olarak bilimsel yöntemler ışığında yardım edildiğini hatırlatan Çom “İhtiyaca göre bu polikliniklerin sayısını artırmaya devam edeceğiz.” dedi.

Çom polikliniklerin ardından sigarayı bırakmak isteyen vatandaşlara destek amacıyla 24 saat hizmet verecek telefon hattının da en kısa sürede ilan edileceğini belirtti. Hattın ücretsiz olacağını söyleyen Çom “Burada konusunda eğitimli kişiler olacak. Personelin temini ile ilgili çalışmaları başlattık. Bu kişiler mümkünse kendisine yöneltilen sorulara anında cevap verecek ya da ‘biz sizi tekrar arayacağız’ deyip gerekli yönlendirmeyi geri dönüş yaparak gerçekleştirecek.” diye konuştu.

Hattın sigarayı bırakmak için nereye başvuracağını bilemeyen kişilerden uzun süre sigara içmemiş ancak içinde içme hissi duyan kişilere kadar geniş bir yelpazeye hizmet edeceğini kaydeden Çom “Bununla birlikte ‘Sigarayı bırakmak için sakızın faydası olur deniyor doğru mu’ ya da ‘Nikotin bandının bir yan etkisi var mıdır’ gibi her türlü soru da yöneltilebilir.” dedi.

Bazı yiyecekler iştahımızı azaltır bazı yiyeceklerimiz ise iştahımızı dengeleyerek açlık hissimizi bastırırlar. İşte iştahı bastıranlar!

Her kişinin metabolizması farklı çalışmaktadır. Kendisine uygun olan bir diyetle bile vücut farklı cevaplar verebilmektedir. Kilo verememenizin ya da az kilo vermenizin birçok nedeni olabilir.

Tiroit bezinizin çalışmaması polikistikover sendromu vücudun aşırı su toplaması insülin direnci ve metabolik sendrom dediğimiz rahatsızlık olabilir. Bu rahatsızlıklardan iştahı en çok artıran metabolik sendrom dediğimiz rahatsızlıktır. Bazı yiyecekler iştahımızı azaltır bazı yiyeceklerimiz ise iştahımızı dengeleyerek açlık hissimizi bastırırlar. Bu besinlerimiz:

Krom: Krom bir mineraldir. Tokluk hissi yaratır vücutta insülin dengesini ayarlar kan şekerini dengeler. Krom’un bulunduğu gıdalar; ceviz fındık bol tahıllı ekmek et yeşil fasulye brokoli ve baharatlardır. Ceviz ve fındığı kalori içeriği nedeni ile sınırlı tüketmelisiniz. Günde 5 ceviz ya da 1 çay bardağı fındık gibi. Baharatları ise istediğiniz kadar kullanabilirsiniz.

Karbonhidratlar: Diyet denince karbonhidratlardan uzak durmalıyım düşüncesini bir kenara atın. Hâlbuki karbonhidratlı yiyecekler tokluk hissi yaratırlar. Yalnız sınırlı miktarda tüketildiği sürece örneğin; Makarnayı ve bulgur pilavını haftada 2 defa öğle öğününde yiyebilirsiniz. Günde 3–4 dilim bol tahıllı ekmek yiyebilirsiniz.

Triptofan: Triptofan bir aminoasittir. Triptofan vücutta mutluluk hormon salgısını artırır. Triptofan içeren yiyecekler muz yulaf peynir avokadodur. Muzu ara öğünlerde yulafı sütle kahvaltıda avokadoyu salatanın salatanın içinde kullanabilirsiniz.

İyot: Tiroit hormonlarının çalışması için gereklidir. Açlık duygusunun gelişmesini önler. İyot balıkta iyotlu tuzda ( tuzu fazlada kullanmamalısınız iyotlu tuzu yemekleri yaparken az miktarda kullanın tuz iyotlu bile olsa fazla kullanıldığında kilo artışına neden olur)

AÇLIĞI BASTIRMAK İÇİN ÖNERİLER

1. Sebzelerden ½ havuç biraz brokoli ve karnabaharı haşlayıp üstüne 1 çorba kaşığı zeytinyağı ve yoğurt dökerek yiyebilirsiniz. Bu sebze karışımı sizi tok tutacaktır.

2. Ara öğünlerde; 5 erik+5 ceviz1simit+50gr peynir ya da 1tost+1ayran yiyebilirsiniz. Ara öğünlerde sizi tok tutacak besinleri seçerseniz ana öğünlerde çok acıkmayıp aşırı yemek yemenizi engellemiş olursunuz.

3. Aşırı açlık duyduğunuzda şeker ihtiyacınızı muz ananas armut ayva meyvelerle giderin. Bu meyveler sizi tok tutup atıştırma ihtiyacınızı giderecektir.

4. Haftada en az 3 defa balık yiyin. Balığın içinde bulunan iyot tiroit bezinizin daha iyi çalışmasını sağlayacağı için açlık hissinizi giderir ve metabolizmanızı hızlandırır.

5. Haftada 2–3 defa yumurta yiyin. Yumurtanın içinde bol miktarda Triptofan ve kaliteli protein vardır. Bu iki besin öğesi sizi tok tutup açlığınızı giderecek ve metabolizmanızı hızlandıracaktır.

6. Sabah aşırı açlık hissettiğiniz dönemlerde kahvaltınızı 1 bardak sütün içine 2 kaşık yulaf ezmesi 6–8 kaşık müsli ve sevdiğiniz bir meyveyi içine koyarak tüketin.

7. Ana öğünlerinizden birinde enginar bezelye ve havuç üçlüsünü de kullanabilirsiniz. Enginarı havuç ve bezelye ile karışık pişirin. Bu sebze karışımı da sizi tok tutacaktır.

8. Balıklardan özellikle somon balığını tercih edin. Somon balığı içerdiği yağ kalitesi ve iyot ile sizi daha tok tutup metabolizmanızı hızlandıracaktır.

9. Kahvaltıda ve öğünlerde sizi tok tutacak bol tahıllı ekmeği tercih edin.

10. Haftada 2–3 defa kırmızı et yemekten çekinmeyin. Bu sıklıkta yediğiniz kırmızı et kolesterolünüzü artırmaz. Kırmızı etin içerdiği kaliteli protein sayesinde açlığınız gidecek ve metabolizmanız hızlanacaktır.

11. 1/2kg mantarı ve 2 adet soğanı birlikte dilimleyin bu karışımı zeytinyağı ile 8–10 dakika pişirin son olarak ta istediğiniz baharatla tatlandırın. Mantarın içinde bulunan krom size tokluk hissi verecektir.

12. Kuşkonmazı istediğiniz kadar yiyebilirsiniz. Hatta kuşkonmazı suda haşlayıp salatanızın içine atın. Kuşkonmaz içerdiği aminoasitlerden dolayı iştahı kapatır.

13. Yiyeceklerinizi küçük tabaklara koyun. Küçük tabaktaki yemeğiniz size daha fazla görünecek çok yiyorum duygusu ile rahatlayacaksınız.

14. Günde 25-3lt su içmeyi sakın unutmayın. Suyu yemekten önce ya da sonra içmenizin bir farkı yoktur. Sadece suyu gün içine yayarak içmeniz gerekir.

15. Diyet yaparken sürekli tartılmayın. Sadece haftada 1 tartılın. Sürekli tartılmak motivasyonunuzu bozar. Kilo verip vermediğinizi her gün test etmeniz sizde kilo takıntısı oluşturur. Bu takıntı sizde motivasyon bozukluğu yaratacak diyet yapmanıza engel olacaktır.

16. Kilo verdim mi yoksa vermedim mi kaygılarını bir kenara bırakın. Çünkü gergin insan kilo veremez. Aşırı gerginlikte vücut kortizon hormonu salgılatır. Bu hormon da vücutta şişkinlik yapar ve metabolizmayı yavaşlatır.

17. Kilo verirken kendinizi sevdiğiniz hobilerle oyalayın. Böylelikle kilo verme takıntısından ve aşırı yeme isteğinden kurtulabilirsiniz.

18. Düzenli olarak haftada 3–4 defa 1 saat spor yapın. Yapacağınız spor hem metabolizmanızı hızlandıracak hem de vücudunuzda mutluluk hormonu salgılatacaktır.

19. Her gün 1000mg C vitamini tableti alın. C vitamini bağışıklık sistemini korumanın yanında tokluk hissi yaratan ve ensülin dengesini sağlayan krom mineralinin emilimini de artırır.

20. Diyet yapıyorum psikolojisinden uzak durun. Diyet yaptığınız zamanı yeme alışkanlıklarınızı düzene soktuğunuz bir süreç olarak kabul edin. Hedefiniz yemek için yaşamak değil yaşamak için yemeliyim felsefesi olmalıdır.

21. Şok diyetlerden uzak durun uzun süreli uygulanan bu şok diyetler sizleri bunalıma itip sıkılmanıza neden olacaktır. Bir süre sonra yaptığınız şok diyetlere vücudunuz reaksiyon verecek metabolizmanız yavaşlayacaktır. Sonuçta sıkılıp bu sağlıksız diyeti bıraktığınız anda verdiğiniz kiloların hepsini geri alacaksınız.

22. Süreciniz uzunsa örneğin; 25kg vermeniz gerekiyorsa vermeniz gereken kiloya takılmayın. Kendinize küçük hedefler koyun. İlk hedefiniz 5kg vermek olsun. Hızlı kilo vermeliyim duygusu içerisine girmeyin. Acaba bütün bu kiloları nasıl vereceğim endişesine de kapılmayın. Bu şekilde yanlış düşünceler diyete başlamanızı engeller ya da yaptığınız diyeti sürdüre bilmenizi engeller. Unutmayın zaman çabuk geçiyor bir bakmışsınız 25-30kg gitmiş başarıya ulaşmışsınız.

Depresyonda olan kadın ve erkekler daha fazla çikolaya yiyor.

Depresyondaki kadın ve erkeklerin daha fazla çikolata yediği ve yenen çikolata miktarının depresyonun şiddetine göre değiştiği bildirildi. California Üniversitesi Tıp Fakültesi’nden Beatrice Golomb ve ekibinin yaptığı “Archives of Internal Medicine” dergisinde yayımlanan araştırmada bilim adamları depresyon ilacı kullanmayan kalp-damar ya da şeker hastalığı olmayan yaklaşık bin yetişkinin çikolata yeme alışkanlığı ve ruh hali arasındaki bağlantıyı araştırdı.

Katılımcıların bir haftada yedikleri çikolata miktarı belirlendi ve depresyon seviyeleri Epidemiyolojik Çalışmalar Merkezi-Depresyon Skalasına (CES-D) göre değerlendirildi.

Araştırmanın sonunda şiddetli depresyonda olan kadın ve erkek katılımcıların ayda yaklaşık 12 porsiyon (bir porsiyon yaklaşık 28 gram) depresyon belirtisi göstermeyen katılımcıların ise ayda 5 porsiyon çikolata yediği belirlendi. Orta şiddette depresyon geçirenlerin de ayda 8 porsiyon çikolata yediği görüldü.

Araştırmanın kısa bir dönemi kapsaması nedeniyle çikolatanın depresyon belirtilerini artırıp artırmadığını ya da azaltıp azaltmadığını anlamının mümkün olmadığını belirten bilim adamları çikolatanın depresyondaki rolünün belirlenmesi için başka araştırmaların da yapılması gerektiğini vurguladı.

Araştırmada sütlü ve siyah (bitter) çikolata ayrımı yapılmadı.

Depresyondaki kişiler depresyonda olmayanlara göre 2 kat fazla sigara içiyor.

ABD’deki Ulusal Sağlık İstatistikleri Merkezi’nden Laura Pratt ve Debra Brody’nin yaptığı araştırma depresyondaki 20 yaş ve üzerindeki yetişkinlerin yüzde 43′ünün depresyonda olmayanların ise yüzde 22′sinin sigara içtiğini ortaya koydu.

Yaklaşık 5 bin kişiyi kapsayan araştırma depresyondaki 40-54 yaş arasındaki erkeklerin yarısından fazlasının 20-39 yaş arasındaki kadınların ise yarısının sigara içtiğini gösterdi. Depresyonda olmayan erkeklerde bu oranın dörtte birden az kadınlarda ise yüzde 21 olduğu belirtildi.

Araştırmada depresyonda olan ve sigara içenlerin yüzde 51′inin depresyonda olmayanlara göre uyanır uyanmaz sigara yaktığı iki kat fazla sigara içtiği ve sigarayı bırakmakta daha fazla zorlandığı belirtilirken depresyonda olan kadınların yüzde 28′inin depresyonda olmayan kadınların ise yüzde 15′inin günde bir paket sigara içtiği vurgulandı.

Araştırmaya göre hafif depresyon geçiren yetişkinler bile diğerlerine göre daha fazla sigara içmeye meyilli.

Kahvaltıda yumurta yemek kilo kontrolüne yardımcı oluyor…

Bilim adamları kahvaltıda yumurta yemenin iştah ve dolayısıyla kilo kontrolüne yardımcı olduğunu söyledi. İtalyan La Stampa gazetesinde çıkan habere göre ABD’deki Connecticut Üniversitesinde görev yapan bilim adamları 21 erkek katılımcıyı rastgele iki gruba ayırarak ilk gruptakilere çırpılmış 3 yumurta ve bir buçuk dilim beyaz ekmekten oluşan protein açısından zengin bir kahvaltı sundu.
“Nutrition Research”de yayımlanan araştırmada ikinci gruba ise bagel ekmek (simit ekmek) yarım kaşık yağsız krem peynir ve 170 gram yağsız yoğurt içeren karbonhidratlar açısından zengin bir kahvaltı verildi. Her iki kahvaltının içerdiği kalori miktarının eşit olduğunu belirten bilim adamları öğle yemeğinde ise katılımcılardan açık büfenin keyfini çıkarmalarını istedi.
Araştırmanın ilk gününde protein bakımından zengin olan yumurtalı kahvaltıyı tüketenlerin diğerlerine göre öğle yemeğinde 112 ikinci gününde ise 400 kalori daha az aldıkları gözlemlendi.
Araştırma ekibinin başındaki Maria Luz Fernandez araştırmanın sonuçlarının protein bakımından zengin bir kahvaltı yapmanın iştahı kontrol altında tuttuğunu ortaya koyduğunu söyledi.

Kadın olmanın en büyük zorluklarından biri de sağlık alanında. Kadınların sık yaşadığı sağlık sorunları ve çözüm yollarını biliyor musunuz?

MEME KANSERİ:
Genel Cerrahi Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Özcan Gökçe erken tanının meme kanserinde çok önemli olduğunun altını çiziyor: “Erken tanı için temelde önerilen ve birbirlerini tamamlayan üç yöntem var: Bunlardan ilki kendi kendine yapılan meme muayenesi. 20 yaş sonrasında her kadın âdetin 7–10 günleri arasında ayda bir kez memelerini muayene etmeli. Ayrıca 20 – 40 yaş arasında 1–3 yılda bir 40 yaşından itibaren de yıllık olarak bir genel cerrahi uzmanına meme muayenesi yaptırılmalı. Üçüncü ve en önemli erken tanı için tarama yöntemi olan radyolojik görüntüleme metodu mamografi 40 yaşından sonra düzenli yapılması halinde meme kanserinin erken yakalanmasında kilit rol oynuyor.”

RAHİMAĞZI KANSERİ:
Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Cem Fıçıcıoğlu “Rahim ağzı kanseri her yıl 500 binden fazla kadında görülüyor. Rahim ağzı kanseri tüm dünya kadınları arasında meme kanserinden sonra görülen en sık ikekşi kanser türüdür. İstatistiklere göre 250 bin kadın her yıl bu hastalık nedeniyle hayatını kaybetmektedir. Kansere dönüşmeden erken dönemde yakalanması pap-smear testi ile mümkündür. Bu yüzden bütün kadınlara yılda bir defa smear testi önerilmektedir. Kanser öncülü bu hastalıkların cerrahi tedavileri tüm dünyada ve ülkemizde bilinmekte ve uygulanmaktadır. Ayrıca son yıllarda HPV`nin yüksek riskli bazı tiplerinin rahimağzı kanserinin ve onun öncül hastalıklarının hemen hepsinde ana neden olduğu virüsün hücrelerde kansere dönüşümü başlattığı gösterilmiştir. Bu virüsün bulaşmasını önleyerek kanser ve diğer hastalıklardan korunmanın mümkün olabileceği ise son yıllarda öne çıkan bir konudur. HPV`nin kanser oluşturan yüksek riskli tiplerinden olduğu kadar cinsel siğillere yol açan HPV tiplerinden de korunmak önemlidir. Virüsün bulaşmasını kızamık suçiçeği grip gibi hastalıklarda olduğu gibi bağışıklık sistemi yoluyla vücuda virüs girse bile onu savunma sistemimizle yok ederek önlemek aşı ile mümkündür. HPV aşısı son on yılın en önemli toplum sağlığı ve kanserle mücadele çabalarının başında gelmektir. Koruyucu hekimlik açısından çocukluk çağından itibaren başlayarak kız çocuklarının ve hastalıkla karşılaşmamış genç ve yetişkinlerin aşının koruma şemsiyesi altına alınması gerekmektedir.”

OSTEOPOROZ:
Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı Doç. Dr. Ece Aydoğ osteoporoz konusunda hastaları doğru tedavi konusunda uyarıyor: “Kadınlarda kemik kaybını hızlandıran nedenlerden en önemlisi menopozdur. Menopoz ile birlikte cinsiyet hormonları azalmaya başlayınca kemik kütlesi de azalmaya başlamakta ve ilerleyen yıllarda kırık riski artmaktadır. Bu kırıklar da birçok sıkıntıyı beraberinde getirmektedir. Örneğin omurga kırıkları bel ağrılarına ilaveten zaman içersinde boy kısalmasına ve sırtta kamburlaşmaya yol açmaktadır. Bu durum kadında sindirim ve solunum problemlerine yol açabileceği gibi kas kuvvetinde azalmanın da katkısı ile denge bozukluğuna neden olmakta ve buna bağlı düşme riski artmaktadır. Dolayısı ile yeni kırıklara davetiye çıkarılmış olmaktadır. Tüm bunlar kadını günlük yaşam aktivitelerinde bağımlı hale getirmekte ve sonuç olarak depresyon tablosuna yol açmaktadır. Ayrıca 65 yaş sonrası daha fazla gördüğümüz kalça kırıkları da ölüm riskine neden olabilmekte ve hayatta kalanlarda ise ağır özürlülük tablosu ortaya çıkmaktadır.

Osteoporozun en etkili tedavisi kemik kaybının önlenmesidir. Bunun için daha çocuk yaşlarda önlemler alınmaya başlanmalıdır. Çocukların diyetle yeterli miktarda kalsiyum ve fosfor alması ve yeterli düzeyde güneş ışığına maruz kalmaları sağlanmalıdır. Özellikle vücuda yük bindiren egzersizler daha çocukluk yıllarından itibaren yapılmaya başlanmalıdır. Hayat boyu sigara fazla alkol ve kahve tüketiminden kaçınılmalıdır. Eğer osteoporoz tanısı almışsak ilaç tedavileri ve düzenli egzersiz ile kemik kaybını durdurabilir hatta bir miktar arttırabiliriz de. Ayrıca yine yaşlılarda düşmelerin önlenmesi için gerekli tedbirlerin alınması kırık riskini önemli ölçüde azaltır. Bu önlemlerin başında dengeyi geliştirmek için yapılan egzersizler gelmelidir. Ayrıca hem kemik kütlesini arttıran hem de dengenin sağlanmasında önemli bir faktör olan kas kuvvetlendirme egzersizleri de mutlaka ilave edilmelidir. Görme ve işitme kusurları varsa mutlaka düzeltilmeli sakinleştirici ilaçlardan kaçınılmalı düşmeyi önlemeye yönelik ev düzenlemeleri yapılmalı günlük yaşam aktivitelerinde yardımcı cihazlar kullanılmalı ve mutlaka D vitamini desteği verilmelidir.”

İDRAR KAÇIRMA:
Üroloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Kemal Sarıca “idrar kaçırma” sorununun çözülebilir bir sorun olduğunu belirterek kadınların doktora gitmekten çekinmemesi gerektiğini belirtiyor. “Temelde kadınların hastalığı olan idrar kaçırmaya tıpta inkontinans denmektedir. İnkontinans 35 yaşın üzerindeki her 5 kadından birinde görülüyor. Kişinin sosyal yaşantısını etkileyecek olan her idrar kaçırma bir hastalıktır ve tedavi edilmelidir. İdrar kaçırma; öksürme hapşırma veya gülme gibi karın içi basıncın arttığı durumlarda ortaya çıkabileceği gibi daha az eforla da (yürümek yataktan kalkmak gibi) meydana gelebilir. Bu tip idrar kaçırmaya zorlanma(sıkışma) tipi idrar kaçırma-inkontinans adı verilmektedir. Bu hastalarda kaçırma kişinin ani olarak idrara çıkma ve sıkışma hissi ile beraberdir. Bazı kişilerde ise idrar kaçırmanın iki tipi de birlikte görülür. Bu tip idrar kaçırmaya da karışık tip inkontinans denir. İdrar kaçırma şikâyeti olan hastalarda tedaviden önce yapılacak tetkiklerle idrar kaçırmanın neden kaynaklandığını ve hangi tipte olduğunu belirlemek gerekir. Gerektiğinde ise ürodinami adını verdiğimiz idrar kesesinin fonksiyonlarının değerlendirildiği testi yapmak gerekir. Bu test de mutlaka bu konuda uzmanlaşmış bir ürolog tarafından yapılmalıdır. İdrar kaçırmanın tedavisinde ise mesane eğitimi fizik tedavi yöntemleri (kasık adalelerinin güçlendirilmesi) ilaç tedavileri elektrikle uyarma (stimulasyon) menopozdaki kadınlarda hormon tedavisi ve cerrahi yöntemler olmak üzere çeşitli tedavi alternatifleri bulunmaktadır. İdrar kaçırma sorunu çok önemli bir sosyal problem olup günümüz modern tedavileri ile başarılı olarak ortadan kaldırılmaktadır.”

OBEZİTE:
Beslenme ve Diyet Uzmanı Zehra Akören kilo problemi olan kadınların çeşitli diyet programları uygulamalarının yanlış olduğunu vurguluyor: “Zayıflama diyeti diye bir Diyet yoktur. Diyetler; hastalar ve hastalıklar için vardır. Diyet negatif bir kelimedir etkisi olumsuzdur. Kilo problemi; hayatımızı düzene sokmakla stres yönetimi ile düşüncelerimizi yapılandırmakla SAĞLIKLI BESLENME -Egzersiz ile çözülür. Kişiler iç salgı bezlerinin (Tiroid böbrek üstü bezleri kadın doğum hormonları leptin seviyesi vb…) sağlıklı çalıştığından ve gıda alerjilerinin olup olmadığından mutlaka emin olmalıdır”

KALP HASTALIKLARI:
Kardiyoloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Değertekin kadınlarda kalp krizi görülme sıklığının sanılanın aksine erkeklerden az olmadığını belirterek kadınlara önerilerde bulunuyor:
“Kalp krizinde özellikle 60 yaşından sonra kadınlar erkeklerle eşit duruma gelmektedirler. Bunun yanında kadınlarda olumsuzluk hastalığın tanınması ve tedaviye yanıtta da devam etmektedir. Araştırmalar ilk kalp krizini izleyen 1 ay içinde ölüm riskinin 6 ay içinde de ölüm riski ve yeniden hastaneye yatma gereksiniminin erkeklere göre kadınlarda daha yüksek olduğunu göstermektedir. İlk kalp krizinden sonra kadınlarda ölüm riskinin erkeklere göre %70 daha fazla olduğu saptanmıştır. Kadın hastalara sigara içmemelerini yağlı yiyeceklerden ve dolayısıyla obeziteden kaçınmalarını yüksek tansiyonlarını takip ettirip gerekiyorsa düzenli ilaç kullanmalarını düzenli beslenmelerini ve haftada en az 3 kez 45 dakika düzenli spor aktivitelerinde bulunmalarını stres ve depresyondan kaçınmalarını tavsiye ediyoruz.” ]]> http://www.dantelelisi.com/her-kadinin-bilmesi-gereken-6-hastalik.html/feed 0 http://www.dantelelisi.com/kalp-sagliginiz-icin-sebze-corbasi-icin.html http://www.dantelelisi.com/kalp-sagliginiz-icin-sebze-corbasi-icin.html#comments Fri, 19 Feb 2010 13:17:50 +0000 bRonze http://www.dantelelisi.com/?p=11226

Dr. James A. Duke, ‘Yeşil Eczane’ adlı kitabında, kalp sağlığını korumak isteyenlere sebze çorbalarını öneriyor: “Kalp krizinden korunmak için en beğendiğim yöntemi hiçbir tıbbi metinde bulamazsınız. Bu yöntemin adı sebze çorbaları. Birçok kişi bu çorbalara ‘minestrone’ der, fakat ben ‘medistron’ diyorum. Çünkü sebze çorbalarının en az besin değerleri kadar ilaç etkileri de var. Bu çorbaların belli bir tarifi yok. Yalnızca kendinizce uygun olan malzemeleri alıp birleştirerek, son derece lezzetli sayısız çorba yapabilirsiniz. En iyisi mevsim sebzeleriyle hazırlamak ve her seferinde küçük değişiklikler yapmaktır. Böylece bir süre sonra bu sağlıklı öğünlerden bıkkınlık gelmez ve ömrünüz boyunca keyifle sürdüreceğiniz bir alışkanlık halini alır. Kendinizi yalnızca çorbalarla sınırlamayın. Sebze ve meyveleri her öğününüzün parçası yapmanız için, bunların kalp hastalıklarından korunmanızı sağladığına dair çok sayıda bilimsel kanıt var.”

TANSİYONU DÜŞÜRÜR, KALP KASLARINI BESLER!
Dr. Duke, çorba yaparken özellikle kullandığı sarımsak, soğan, zencefil ve acı kırmızıbiberin, kanı sulandırarak kalp krizini tetikleyen kan pıhtılarının oluşmasını engellediğini söylüyor: “Sarımsak ve soğan, kolesterolü ve tansiyonu düşürmede de yararlıdır. Domates, ‘gamma amino butirik asit’ (GABA) içerir. Bu bileşik son günlerde hayli ilgimi çekiyor. Çünkü araştırmalara göre, domates ve çorbası yapılan birçok sebzede bulunan GABA, tansiyonu düşürüp, kalp kaslarını güçlendiriyor.”

Dr. Duke, kolesterolü düşürmek için sebze çorbasına enginar, patlıcan, arpa, çeşitli baklagiller, havuç ve ıspanak eklenmesini öneriyor: “Ben çorbalarıma ek olarak güçlü bir antioksidan olan ‘glutathion’ bakımından zengin sebzeler eklerim. Antioksidanlar, koroner arterlerde tıkanmalara neden olan plak oluşumlarını engellerler. Kuşkonmaz, brokoli, lahana, karnabahar, patates, semizotu ve domates zengin antioksidan kaynaklarıdır. Antioksidanları avokado, üzüm, portakal, şeftali ve karpuzdan da alabilirsiniz, fakat ben bunları çorbamda asla kullanmam. Kullanacağınız sebzeler az yağ ve kolesterol içermeli, hatta hiç kolesterol içermemeli. Hatta kendiniz yetiştirirseniz, sebzeler egzersiz yapmanıza da imkan sağlar.”HER GÜN 5 PORSİYON
Sebze ve meyveler, içerdikleri C ve E vitaminleri ile A vitamini eşdeğeri kartenoidler ve bir B vitamini türü olan ‘folat’ sayesinde, bir numaralı antioksidan kaynağı. Yapılan çok sayıda araştırma, kurallar ölçüsünde tüketilmeleri halinde, bu besinlerin kalp krizi riskini %40 oranında düşürdüğünü gösteriyor. Bunun yanında, kanser riskini de en az P oranında azaltıyorlar. Bu nedenle, İngiltere Kanser Araştırma Kurumu ve birçok Amerikalı sağlıklı beslenme uzmanı, günde 5 porsiyon meyve ve sebze tüketilmesini teşvik ediyor.

Dr. Duke ise şöyle diyor: “Aklınızda bulunsun, 5 porsiyon en az miktardır. Birçok beslenme uzmanı günde 8 ya da 10 porsiyon öneriyor. California Üniversitesi’nde görev yapan ve besinlerle yayılan salgın hastalıklar konusunda uzman olan Dr. Gladys Block’un, günde 5 porsiyonu yalnızca %10’umuzun tükettiğini söylediğini göz önüne alırsak, günde 8 ya da 10 porsiyona çıkmak hemen hemen imkansız gibi görünüyor. Bunun için en iyi slogan ‘10’a yönelin’ olacaktır.”

KALP SAĞLIĞI iÇiN YARARLI BİTKİLER
Sarımsak, soğan, zencefil ve acı kırmızıbiberin kan basıncını düşürüp, kalp hastalıklarını önlediğini, tedavi ettiğini; soğan ve sarımsağın aynı zamanda kolesterolü düşürerek damarlarda plak oluşumunu engellediğini fırsat buldukça tekrarladım. Fakat kalp hastalıklarını önleyen ve tedavi eden başka bitkiler de var.